Margir hafa skrifað ýmislegt varðandi krabbameinsvaldandi fæðu og eins talið upp ýmsar fæðuvörur sem taldar eru að vinni með eða á móti krabbameini.  Þetta er ekki tæmandi listi, heldur aðeins stiklað á stóru til hliðsjónar.  Hægt er að fá ýmsar bækur með mikinn fróðleik og góðar uppskriftir til að auðvelda fæðuval og meðhöndlun.

Satt er það að fæða getur haft mikið að segja varðandi heilsu, en samhliða því er nauðsynlegt að hafa í huga heilnæman lífsstíl og gott hugarfar.  Ekki er hægt að tengja óæskilegan lífsstíl nema við um þriðjung krabbameinstilfella, því þar geta einnig spilað inn í erfðir og í mörgum tilfellum utanaðkomandi áhrif. 

Aukning krabbameins á vesturlöndum virðist vera nokkuð hliðstæð fjölgun verksmiðja sem meðhöndla fæðu á ýmsa vegu og bæta í þær bæði jurtaolíum og aukaefnum.  Forvörn er mun betri heldur en að treysta bara á meðhöndlun krabbameins með geislun og lyfjameðferðum eftir að krabbameinið hefur tekið sér bólfestu. 

Breytt mataræði og réttur lífsstíll  getur þó aðstoðað varðandi flestar gerðir krabbameina, bæði sem forvörn og einnig sem stuðningur til frekari bata.  Ekki kemur þetta í stað meðferða, en það fer ekki á milli mála að þetta hjálpar frekar en hitt

Margar tegundir æxla virðast mynda bólguvef.  Ofneysla umbreyttrar fæðu með miklum sykri og neikvæðri fitu, samfara skorti á fæðu úr jurtaríkinu eins og ávaxta og grænmetis, skapa bólguhvetjandi aðstæður.  Slíkt krónískt ástand eykur líkur á krabbameini. 

Omega-3 fitusýrur eru bólguhemjandi en omega-6 fitusýrur eru aftur á móti bólguhvetjandi.   Omega-3 fitusýrur er að finna í lýsi, fiski, baunum, hörfræum (möluðum) og valhnetum.  Í lýsinu er bæði omega-3 fitusýrur en auk þess D-vítamín, sem er mikilvæg forvörn gegn brjóstakrabbameini. 

Fæða og efni í matvælum sem geta valdið krabbameini

Dragið úr neyslu á orkumiklum mat og forðist sykraða drykki.  Sleppið algerlega hvíta sykrinum því margar tegundir krabbameina nærast á sykri.  Best er að forðast ljóst súkkulaði, sælgæti, gosdrykki, ískalda drykki, vínanda, verksmiðjuframleidd bragðefni og kryddvörur og fínunninn  mjölmat. Eins þarf að forðast litar- og rotvarnarefni í mat svo og fölómettaðar jurtaolíur.  Mjólkurmatur er á bannlista og forðast skyldi rautt kjöt.

Mjólkurvörur:  geta haft áhrif varðandi krabbamein í blöðruhálskirtli.
Trans fitusýrur:  Eftirlíking fitu er mjög tengd krabbameini í lungum og æxlunarlíffærum.
Rancid feiti:  Iðnaðarframleidd fita skapar rancidity (sindurefni) í grænmetisolíum.
Omega-6 fitusýrur: umfram notkun getur stuðlað að krabbameini. Hættan felst í miklu magni af ómega-6 fitusýrum í grænmetisolíum.
MSG:  Tengist krabbameini í heila.  Bragðefni í kryddformi.
Aspartam:   Sætuefni í matvælum fæðu og drykk. Tengist krabbameini í heila.
Rotvarnarefni:   Ýmsar tegundir rotvarnarefna tengjast mörgum tegundum af krabbameini.
Hormón:    Kjöt dýra sem alin hafa verið á Sojavörum og korni.
Tilbúin bragð og litarefni:   Tengist mismunandi krabbameinum, og varhugavert að neyta  mikið magn af sjoppufæði.
Hreinsað Kolvetni: Sykur, mikill ávaxtasykur, sumar kornblöndur og hvítt hveiti eru snauð af næringarefnum. Líkaminn notar upp næringarefni frá öðrum matvælum til að vinna hreinsað kolvetni. 
Æxlisvöxtur er oft í tengslum við neyslu sykurs.

Fæða og næringarefni sem hjálpa gegn Krabbamein

Sú fæða sem talin er að hafi hemjandi áhrif á tilurð og vöxt krabbameina er ýmis jurtafæða, spergilkál, soja, hvítlaukur, engifer, söl, dökkt súkkulaði, glas af rauðvíni, bláber og fleira.  Einnig laukar, kúrbítur, rauð paprika, baunaspírur og fleira.

SagaPro og Angelika: sem uppbyggjandi fyrir ónæmiskerfið.
A-vítamín: Styrkir ónæmiskerfið. Nauðsynlegt fyrir efnaskipti steinefna og innkirtla. Hjálpar til við afeitrun.
C-vítamín:   Mikilvægt andoxunarefni sem kemur í veg fyrir skemmdir af sindurefna
Vítamín B6:   Stuðlar að virkni af yfir 100 ensíma.
Vítamín B12:   styrkir ónæmiskerfið
Vítamín B17:   (laterile) Talið að geti unnið gegn krabbameinsfrumum en ekki heilbrigðum frumum.  Finnst til dæmis í lífrænt ræktuðu korni, grænmeti, hnetur og berjum.
D-vítamín:  Nauðsynlegt fyrir frásog steinefna. Sterklega góð vörn gegn brjóstakrabbameini og ristill krabbameini.
E-vítamín:   Virkar sem andoxunarefni fyrir ónæmiskerfið
Selenium:   gott andoxunarefni fyrir ónæmiskerfið
Conjugated Linoleic Acid (CLA): Mjög góð vörn gegn brjóstakrabbameini.
Steinefni:  Líkaminn þarf  margs konar steinefni til að vernda sig gegn krabbameini. Steinefni eins og sink, magnesíum og selenium eru ómissandi hluti af ensím sem hjálpa sem krabbameinsvörn.
Mjólkursýra og þarmaflóra: Stuðlar að heilbrigði í meltingarveginum.
Mettuð dýra fita:  Styrkir ónæmiskerfi.  Lungun getur ekki virkað án mettaðrar fitu.
Long-Chain fitusýrur: Arachidonic sýru (AA), eicosapentaenoic sýru (EPA) og docosahexaenoic sýru (DHA) hjálpar við vörn gegn krabbameini.
Co-ensím Q10: Mjög verndandi gegn krabbameini.

Krabbameins hamlandi fæða og kryddjurtir

The National Cancer Institute áætlað að u.þ.b. þriðjungur allra krabbameinstilfella megi rekja til megrunarkúra. Það sem þú borðar getur skaðað þig, en það getur líka hjálpað þér

Margt sem er sameiginlegt með matvælum sem fást í matvöruverslunum eða lífrænum mörkuðum innihalda krabbameins-hemjandi andoxunarefni sem draga úr því tjóni sem hlýst af efnum sem eru slæm fyrir heilsuna. Það er ekki einn þáttur í tilteknum matvælum, sem sjá um alla vinnuna og því best að borða fjölbreytta fæðu.

Eftirfarandi matvæli hafa getu til þess að hjálpa gegn krabbameini og sum þeirra geta jafnvel hindrað vöxt krabbameins eða jafnvel minnkað  umfang æxla.

Avocados er ríkt af glutathione, sem er öflugt andoxunarefni sem ræðst á sindurefni í líkamanum með því að blokka frásog þarma á ákveðinni fitu. Þeir innihalda líka enn meira kalíum en banani og eru stór uppspretta beta-karótín. Vísindamenn telja einnig að avocado geti einnig að verið gagnlegt við meðferð veiru-lifrarbólgu (orsök krabbameins í lifur), sem og annað tjón í lifur

Hvítkál og blómkál og spergilkál,  hafa efni hluti kallast indole-3-carbinol sem berst gegn brjóstakrabbameini með umbreytingu krabbameinsstuðla.

Spergilkál, sérstaklega spíra, er einnig ríkt af andoxunarefnum.  Einnig hafa phytochemical sulforaphane, afurð af glucoraphanin - möguleika á að aðstoð við að koma í veg fyrir sumar tegundir krabbameins, eins og ristils- og endaþarms krabbamein. Sulforaphane hvetur framleiðslu tiltekinna ensíma sem stöðva sindurefni og krabbameinsvalda.

Gulrætur innihalda mikið af beta-karótín, sem getur hjálpað við að draga úr fjölda krabbameina meðal annars í lungum, munni, hálsi, maga, þörmum, þvagblöðru, blöðruhálskirtli og brjóstum. Nokkrar rannsóknir benda á beta-karótín geti í raun valdið krabbameini, en það hefur ekki verið sannað að neysla gulróta, nema í mjög miklu magni, 2-3 kíló á dag, gæti valdið krabbameini. Í raun er efni sem kallast falcarinol sem er að finna í gulrótum getur dregið úr hættu á krabbameini. Rannsóknir hafa sýnt að einangruð krabbameinsfruma vex hægar hvenær sem hún er óvarinn gegn falcarinol.

Chili Peppers og jalapenos inniheldur efnið, capsaicin, sem getur gert viss krabbameinsvaldandi efni (nitrosamines) óvirk og getur komið í veg fyrir krabbamein eins og krabbamein í maga.

Cruciferous grænmeti  Spergilkál, blómkál, Kale, Brussel spíra og kol innihalda tvö andoxunarefni, Lutein og zeaxanthin sem geta hjálpað til við að minnka krabbamein í blöðruhálskirtli, brjóstum, ristli, blöðru, og önnur krabbamein.

Fíkjur virðast innihalda benzaldehyde. Það hefur verið greint frá því að rannsóknarmenn í efnarannsóknum við Institute of Physical í Tókýó, segja að benzaldehyde sé mjög árangursríkt við að draga saman æxli. Í samantekt, the US Department of Agriculture segir að fíkjur innihaldi A og C vítamín, kalsíum, magnesíum og kalíum, getur dregið úr matarlyst og auka þyngdar-tap.

Hör (hörfræ) inniheldur lignans, sem kann að hafa andoxunaráhrif og bælir niður krabbameinsbreytingar. Hör inniheldur mikið af ómega-3 fitusýrur, sem er talið að geti verndað gegn ristilkrabbamein og hjartasjúkdómum.

Hvítlaukur eflir Allium efnasambönd (dialyl sultides) sem auka virkni ónæmiskerfisins sem berst gegn krabbameini og óbeint hjálpar til við að brjóta niður krabbameinsvaldandi efni. Þessi efni hjálpa líka til við að halda krabbameinsvöldum frá frumum og hægir á æxlisþróun. Einnig hefur verið sýnt fram á að Diallyl sulfide, sem er hluti af hvítlauksolíu, hefur gert krabbameinsvalda í lifur óvirka.  Rannsóknir hafa tengt hvítlauk, lauk, blaðlauk og graslaukur við minni hættu á maga- og ristilskrabbameini. Samkvæmt skýrslu kemur fram að við reglulega neyslu á hráum eða soðnum hvítlauk getur dregið úr hættunni á krabbameini í maga um helming. Hvítlaukur  getur hindrað magakrabbamein vegna þess að það hefur mótvirka gerla sem hafa áhrif gegn bakteríum.  Vitað er að  Helicobacter pylori getur stuðlaða að krabbameini í meltingarvegi.

Grapefruits, eins og appelsínur og aðrir sítrusávextir, innihalda monoterpenes, sem talið er að komi í veg fyrir krabbamein með því að ýta krabbameinsvöldum út úr líkamanum. Sumar rannsóknir sýna að greipaldin geti hindrað útbreiðslu brjóstakrabbameinsfruma. Þeir eru einnig auðugir af C-vítamín, beta-karótín, og Folic sýru.

Ber af ýmsum gerðum.  Bláber, jarðarber, kirsuber og vínber.

Vínber, rauð innihalda bioflavonoids, öflug andoxunarefni sem vinna fyrirbyggjandi gegn krabbameini. Vínber eru einnig rík uppspretta af resveratrol, sem hindrar ensím sem getur örvað krabbameinsvöxt og getur bælt niður ónæmissvörun líkamans. Þau innihalda einnig ellagic sýru, efnasamband sem hindrar ensím sem eru nauðsynleg fyrir krabbameinsfrumur og virðist geta hægt á vexti æxla.

Rannsóknir sýna að neysla á grænu og gulu laufskrýddu grænmeti hefur verið tengt við lægri stig krabbameins í maga.

Hindber innihalda mörg vítamín, steinefni, plöntu efnasambönd og andoxunarefni sem kallast anthocyanins sem eru varnir gegn krabbameini.  Hefur áhrif  á krabbamein í ristli. Svört hindber eru rík af andoxunarefnum, og  talið hafa hindrandi eiginleika fyrir krabbamein.

Kale (kál) hefur indoles, köfnunarefnasambönd sem geta hjálpað til að stöðva krabbameins frumur í estrógen-næmum vefjum.

Lakkrís rót hefur efnið, glycyrrhizin, sem lokar hluta af testósterón og því má koma í veg fyrir vöxt krabbameins í blöðruhálskirtli. Hins vegar getur óhóflegt magn leitt til hækkunar á blóðþrýstingi.

Sveppir   ýmsir sveppir virðast hjálpa við varnir líkamans gegn krabbameini og byggja upp ónæmiskerfið. Þessir sveppir geta örvað framleiðslu á interferóni í líkamanum.

Hnetur innihalda andoxunarefnin quercetin og campferol sem bæla vöxt krabbameins. Brazil hnetur innihalda 80 míkrógrömm af selen sem er mikilvægt fyrir þá sem eru með krabbamein í blöðruhálskirtli. (Athugið: Margir eru með ofnæmi fyrir próteinum í hnetum, svo ef þú hefur einhver einkenni eins og kláða í munni, þéttni í hálsi, öndun, o.fl. eftir að borða hnetur skaltu hætta. Íhugaðu að taka selen viðbót í staðinn eða vinna með einhverjum til að vinna á þessu ofnæmi.)

Appelsína og sítróna innihalda Iimonene sem örvar ónæmi gegn eitlakrabbameini og sem einnig brýtur niður krabbameinsvaldandi efni.

Papayas inniheldur C-vítamín sem virkar sem andoxunarefni og getur einnig dregið úr frásogi krabbameins-valdandi nitrosamines úr jarðvegi eða unnum matvælum. Papaya inniheldur folacin (einnig þekkt sem Folic acid), sem hefur verið sýnt fram á að lágmarkar óeðlilegan vefjavöxt í leghálsi og dregur úr vissum krabbameinum.

Rauðvín, jafnvel án áfengis, hefur polyphenols sem verndar gegn ýmsum tegundum krabbameins. Polyphenols er öflugt andoxunarefnum, efni sem hjálpar við að vanvirkja sjúkdómsvaldandi sindurefni. Hins vegar skal nota það í hófi þar sem það getur verið skaðlegt heilsu þinni.  Ath: sumar rannsóknir gefa til kynna að í áfengi sé krabbameinsvaldandi efni.

Rosemary gæti hjálpað til við að auka virkni ensíma til afeitrunar. Rannsóknir hafa sýnt árangur varðandi brjósta og húðæxla í dýrum, en rannsóknir hafa ekki verið gerðar á mönnum svo vitað sé.  Rosemary er bæði hægt að nota sem krydd og einnig neyta þess sem te: Notið 1 teskeið af þurrkuðu rosemary í bolla af heitu vatni.

Þang og annað sjávar grænmeti inniheldur beta-karótín, prótein, vítamín B12, fiber, og blaðgrænu, auk chlorophylones sem eru  mikilvægar fitusýrur, sem geta hjálpað í baráttunni gegn brjóstakrabbameini. Margar tegundir þangs úr sjó hafa einnig mikið magn af steinefnum kalíum, kalsíum, magnesíum, járn og joð.

Soja vörur eins og tofu innihalda nokkrar tegundir phytoestrogens.  Veikt og steralaust estrogen sem gæti komið í veg fyrir bæði brjóstakrabbamein og krabbamein í blöðruhálskirtli með því að hindra og bæla niður illkynja breytingar. Rannsóknir hafa sýnt að geti haft hemil á vöxt og útbreiðslu frumukrabbameins. Hins vegar þarf að hafa varúðarráðstafanir ef þú bætir Soja í mataræðið,  getur það valdið hormóna ójafnvægi sem gæti  örvað krabbameinsvöxt. Einnig er ekki æskilegt að gefa þetta börnum, þar sem við gefum ekki drengjum kvenhormón og talið er að ungar stúlkur verði kynþroska mun fyrr ef þær fá mikið af sojafæði.  Í varúðarskyni, skyldu konur sem hafa brjóstakrabbamein eða eru í mikilli hættu, tala við lækni sinn áður en notuð eru fæðubótarefni úr Soja

Sætar kartöflur innihalda margar þætti krabbameinshamla, þar á meðal beta-karótín, sem kann að vernda DNA.

Grænt te og svart te innihalda ákveðin andoxunarefni sem kallast polyphenols (catechins) sem hindrar skiptingu krabbameinsfrumna. Þetta polyphenols sem er algengast í grænu te, rauðvíni og ólífuolíu, getur vernda gegn ýmsum tegundum krabbameins. Þurrt grænt telauf, sem hefur um 40% polyphenols af þyngd þess, getur einnig dregið úr hættu á krabbameini í maga, lungum, ristill, endaþarmi, lifur og brisi.

Essiac-te byggir upp ónæmiskerfið.  Sumir halda því fram að Essiac-te vinni mjög vel gegn krabbameini.  Te þetta er talið upprunnið frá Kanadískum Ojibway Indjánum.  Fjórar aðal-jurtirnar í því eru Burdock Root, Slippery Elm Inner Bark, Sheep Sorrel og Indian Rhubarb Root.  Sjá www.essiacinfo.org

Tómatar innihalda lycopene, sem er andoxunarefni sem hafa áhrif á vissar súrefnissameindir (sindurefni), sem grunur leikur á að valdi krabbameini. Það virðist sem að því heitara veður, því meira framleiða tómatar af lycopene. Þeir hafa einnig C-vítamín, sem er andoxunarefni sem getur komið í veg fyrir tjón  á frumum sem aftur getur leitt til krabbameins. Vatnsmelónur, gulrætur og rauður pipar innihalda einnig þessi efni, en í minna magni. Vísindamenn í Ísrael hafa sýnt að lycopene getur drepið krabbameinsfrumur í munni. Aukin inntaka af lycopene hefur þegar verið tengt við minni hættu á krabbameini í brjóstum, blöðruhálskirtli, brisi, ristli og  þörmum. Ath. að lífrænir Íslenskir tómatar innihalda meira magn lycopene en erlendir

Tumeric (curcuma longa), sem er hluti engifer fjölskyldunnar, er talið hafa læknandi eiginleika vegna þess að það hindrar framleiðslu á bólgu-tengdum ensímum cyclo-oxygenase 2 (COX-2).  Tumeric getur haft áhrif gegn krabbameini,  sérstaklega í þörmum og ristli.

Baunir, Ananas og Epli eru einnig nefnd sérstaklega sem krabbameinshamlandi næring.

Spínat er ríkt af andoxunarefnum og lúteini.  Aðrar lúteinríkar fæðutegundir eru grænkál og annað grænt kál. Lutein er einnig að finna í eggjarauðum og dýrafitu.

Grasker  er ríkt af beta-karótíni.  Aðrir karótíngjafar eru gulrætur, sætar kartöflur og melónur.

Neysla á ávöxtum og grænmeti hefur verið tengt við minnkaða hættu á krabbameini í ristli og endaþarmi.

Upplýsingar frá The Weston A. Price Foundation um hvað er nauðsynlegt.

• Að neytandi fái áreiðanlegur heimildir um rétt innihald og réttar upplýsingar varðandi næringu.
• Forðast eftirlíkingar og verksmiðjuframleidd matvæli.
• Upplýsingar um uppruna vörunnar.
• Herferðir til að nota aftur heilbrigða hefðbundna fitu í stað fjölómettaðrar olíu.
• Varast skal hættur af nútíma erfðabreyttum matvælum eins og Soja.
• Stuðla að aðgengi að óunnum lífrænum mjólkurafurðum.
• Stuðla að upplýsingum sem hjálpar neytendum að kaupa lífræn fersk matvæli

Krabbameinsfélagið Framför átti frumkvæði að útgáfu bókarinnar “Bragð í baráttunni - matur sem vinnur gegn krabbameini” eftir Kanadamennina R. Béliveau og D. Gingras sem JPV útgáfan gaf nýlega út.  þar er að finna fjölda uppskrifta að aðgengilegum, gómsætum og umfram allt hollum réttum